Yoğurt, süt ürünleri arasında en çok tüketilenlerden biridir. Keçi sütünden yapılan yoğurt daha akışkan, koyun sütünden yapılan ise kalın ve kaymaklı olur. Bu sayfada yoğurt ve ona yakın fermente ürünler tanıtılıyor.
Verilen bilgiler genel niteliktedir. Süt türlerinin kıyası için süt farkları sayfasına, genel çerçeve için ana sayfaya bakabilirsiniz.
Yoğurt çeşitleri
Koyun yoğurdu doğal olarak yüksek kuru maddeye sahip olduğundan sıkı bir kıvam oluşturur. Üstünde ince bir kaymak tabakası görülebilir. Keçi yoğurdu ise daha yumuşak, hafif ekşimsi ve keskin aromalıdır.
Süzme yoğurt, suyu alınmış kıvamlı yoğurttur ve protein yoğunluğu daha yüksektir. Çok sıkı kıvamlı yoğurtlar ise çökelek yapımında ya da sos olarak kullanılabilir.
Ayran ve kefir
- Ayran: yoğurdun su ve tuzla çırpılmasıyla hazırlanır.
- Kefir: kefir tanesi ya da kültürüyle fermente edilen içecektir.
- Yayık ayranı: yoğurdun yayıkta çalkalanmasıyla elde edilir.
- Tuz miktarı ürüne göre değişir ve etikette kontrol edilmelidir.
Fermente süt ürünleri, laktozun bir kısmı dönüştüğü için bazı kişilerce daha rahat tüketilir. Ancak bu herkes için geçerli değildir; ayrıntı için alerji ve laktoz intoleransı yazısına bakın.
Besin değeri ve ölçü
Yoğurt protein, kalsiyum ve B vitaminleri içerir. Tam yağlı koyun yoğurdu enerji bakımından daha yüksektir; bu yüzden porsiyonu ölçülü tutmak gerekir. Şekerli ya da aromalı ürünlerde ilave şeker miktarını etikette kontrol etmek yararlıdır.
Etiketi nasıl okuyacağınızı etiket yazısında bulabilirsiniz. Çiğ sütten yapılmış yöresel yoğurtlarda ise çiğ süt riskleri göz önünde bulundurulmalıdır.
Evde yapım ve saklama
Evde yoğurt mayalamak için sütün önce kaynatılıp uygun sıcaklığa kadar soğutulması gerekir. Hijyenik kap ve temiz alet kullanmak önemlidir. Hazır yoğurt buzdolabında kapalı kapta saklanmalı, ayrıntılar için saklama rehberi okunabilir.
Kısaca yoğurt çeşitleri tat ve kıvam açısından zengin bir yelpaze sunar. Tercih yaparken kişisel sağlık durumu ve günlük beslenme planı birlikte düşünülmelidir.